Kimyasal ankraj, betona delinen deliğe epoksi veya benzeri reçine enjekte edip içine donatı çubuğu ya da dişli saplama yerleştirerek yük taşıyan bir bağlantı kurmaktır. Filiz ekimi ise eski betonla yeni dökülecek eleman arasında süreklilik sağlamak üzere, açılan deliklere yapıştırıcı harçla nervürlü demir sabitlemektir. Delik çapı, derinliği ve temizliği bağlantının dayanımını belirler.
Kimyasal Ankraj ve Filiz Ekimi: kısaca
- Delik çapı
- Donatı çapının yaklaşık 4–8 mm üstü (ör. Ø12 donatı için Ø 16–20 mm)
- Yöntem
- Darbesiz karot veya darbeli matkapla delme, fırça ve hava ile temizlik, epoksi enjeksiyon
- Yüzey
- Betonarme kolon, kiriş, perde, döşeme, temel, eski yapı güçlendirmeleri
- Hazırlık
- Statik proje, donatı yerleşim planı, ankraj boyu, beton dayanımı, ürün teknik föyü
Mevcut betonu yeni bir elemana bağlamak, güçlendirme ve genişletme işlerinin vazgeçilmez adımıdır. Eski betona yeni bir perde, kolon veya döşeme ekleneceğinde, iki parça kendi başlarına yapışmaz. Aralarına epoksiyle yapıştırılmış donatılar, yük aktarımını sağlar ve iki beton gövdeyi birbirine bağlar.
Bu bağlantının kalitesi büyük ölçüde deliğe bağlıdır. Delik çapı, derinliği, açısı ve temizliği ankrajın çekme ve kesme dayanımını etkiler. Toz ve su kalıntısı, reçinenin betona yapışmasını azaltır. Bu yüzden delme sonrası fırça ve basınçlı hava ile temizlik yapılır; delik nem durumu ürün şartlarına göre değerlendirilir.
Hassas çaplı delikler gerektiğinde karot ucu kullanmak, özellikle yoğun donatılı bölgelerde darbeli matkaptan daha güvenli olabilir. Karot, çevre betona darbe uygulamadığı için mikro çatlak riskini azaltır. Projede ankraj boyu, aralığı ve ürün tipi mühendis tarafından belirlenir; uygulama bu değerlere birebir uyar.
Uygulama adımları
Proje ve plan kontrolü
Filiz veya ankraj yerleri, aralığı, çapı ve gömülme boyu proje üzerinden okunur. Betonun mevcut durumu değerlendirilir. Gerekli ürün ve donatı çapı teyit edilir; belirsizlik varsa mühendisle konuşulur.
Donatı taraması ve işaretleme
Mevcut donatı tarayıcıyla bulunur ve yeni delik noktaları işaretlenir. Mevcut demire çarpmamak için noktalar birkaç santim kaydırılabilir; bu değişiklik mühendis onayı gerektirir.
Delme
Delikler gerekli çap ve derinlikte açılır. Hassasiyet gereken yerde karot, diğer yerlerde uygun matkap kullanılır. Delik açısı ve derinliği ölçülür; derinlik, proje değerinden sapmamalıdır.
Delik temizliği
Delik fırçayla ovulup basınçlı havayla üflenir; bu işlem toz kalmayana kadar birkaç kez tekrarlanır. Delik içinde su varsa ürün özelliklerine göre kurutulur veya uygun reçine seçilir.
Enjeksiyon ve donatı yerleştirme
Epoksi delik dibinden başlayarak hava boşluğu bırakmadan doldurulur. Donatı hafif döndürülerek yerleştirilir. Reçine priz alana kadar ankrajlara yük verilmez; ürün teknik föyündeki bekleme süresine uyulur.
Nerelerde gerekir?
Kolon ve perde güçlendirme
Eski betonarme kolonun yanına yeni sargı veya mantolama yapılırken donatılar kimyasal ankrajla bağlanır. Böylece yeni kesit mevcut elemanla birlikte çalışır.
Döşeme ve kiriş eklemeleri
Mevcut kat döşemesine yeni plak eklemek veya balkon genişletmek için döşeme kenarına filizler çakılır ve ankraj yapılır. Aralık ve boy, mühendisin hesabına göre belirlenir.
Makine ve çelik konstrüksiyon ankrajı
Korkuluk, çelik taşıyıcı, raf sistemi veya makine ayağı için betona saplama ankrajı yerleştirilir. Çekme ve kesme yükü, ürün ve çapla uyumlu seçilir.
Ek bağlantı ve donatı bağlama
Eksik kalan donatıyı tamamlamak ya da yeni dökülecek betonla bağlantı sağlamak için delik delinir ve donatı epoksiyle yapıştırılır. Bu uygulama, tadilat ve onarım projelerinde sık görülür.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Ankraj yerleri ve boyutları statik proje ve inşaat mühendisinin hesabına göre uygulanmalıdır; yerinde bu değerler keyfi değiştirilmemelidir.
- Kolon, kiriş ve perde gibi taşıyıcı elemanlarda delik açmak için mühendis onayı gerekir; biz donatı taramasıyla yeri belirler, onaylanan noktada uygularız.
- Delik temizliği yapılmazsa veya epoksi eksik doldurulursa bağlantı taşıma gücünü kaybeder; ürün teknik föyündeki sıcaklık ve bekleme şartlarına uyulmalıdır.
- Ankraj deliği donatıya çarparsa darbeli matkap zarar verir; bu yüzden tarama ve gerekirse karot tercih edilir.
Bize ne göndermelisiniz?
- Ankraj veya filiz yapılacak bölgenin fotoğrafı
- Projede belirtilen donatı çapı, boy ve aralık bilgisi
- Betonun yaklaşık yaşı ve durumu (çatlak, paslanma, nem)
- Kullanılacak epoksi ürünün adı veya teknik föyü
- Varsa mühendis notu ya da proje sayfası
- Çalışma yerinin kat, erişim ve elektrik bilgisi
Sık sorulan sorular
Kimyasal ankraj ile çelik dübel arasındaki fark nedir?
Çelik dübel genişleyerek beton içinde sıkışır ve hafif yükler için kullanılır. Kimyasal ankraj ise epoksiyle betona yapışır; kenara yakın, çatlak veya yüksek yük gerektiren yerlerde daha güvenlidir. Genleşme gerilmesi oluşturmadığı için kenar çatlağı riski azdır. Hangisinin kullanılacağına proje ve mühendis karar verir.
Filiz ekimi nedir, ne zaman gerekir?
Filiz ekimi, mevcut betona donatı çubuğunu epoksiyle yerleştirerek yeni bir betonarme eleman bağlamaktır. Kat ekleme, perde veya kolon ekleme, balkon genişletme ve güçlendirme projelerinde gerekir. Filizler, eski ve yeni betonun birlikte çalışmasını sağlar; aralık, çap ve gömülme boyu statik projeye göre belirlenir.
Ankraj deliğini karotla mı delmek gerekir?
Her zaman değil. Küçük çaplı ve düşük yük taşıyan ankrajlar için darbeli matkap yeterli olabilir. Ancak yoğun donatılı bölgede, büyük çap veya hassas yerde karot daha güvenlidir; çünkü darbe yapmaz ve donatıyı kesmeden önce kontrol imkânı verir. Delik yöntemi, projenin istediği çap ve derinliğe göre seçilir.
Epoksi ne kadar sürede sertleşir?
Sertleşme süresi ürüne, ortam sıcaklığına ve betonun nem durumuna göre değişir. Soğuk havada reçine daha geç prizlenir. Bu nedenle ürün teknik föyündeki bekleme süresine uymak gerekir. Süre dolmadan ankraja yük binmemelidir; erken yüklenen ankraj, bağ dayanımını kaybedebilir ve elemanın taşıma güvenliğini düşürür.
Ankraj çekme testi yapılır mı?
Kritik bağlantılarda belirli sayıda ankraj üzerinde çekme (pull-out) testi yapılabilir. Bu test, bağlantının proje yüküne dayanıp dayanmadığını doğrular. Test isteği, mühendis veya denetim firması tarafından belirlenir ve uygun donanımla yürütülür. Biz delik ve yerleştirme işini yaparız; test yöntemi ve eşik değeri projede tanımlıdır.
İstanbul’da kimyasal ankraj ve filiz ekimi — ilçeler
Bu hizmeti İstanbul’un tüm ilçelerinde veriyoruz. İlçenizin sayfasında yapı dokusu ve çalışma koşulları anlatılıyor.
- Adalar
- Arnavutköy
- Ataşehir
- Avcılar
- Bağcılar
- Bahçelievler
- Bakırköy
- Başakşehir
- Bayrampaşa
- Beşiktaş
- Beykoz
- Beylikdüzü
- Beyoğlu
- Büyükçekmece
- Çatalca
- Çekmeköy
- Esenler
- Esenyurt
- Eyüpsultan
- Fatih
- Gaziosmanpaşa
- Güngören
- Kadıköy
- Kağıthane
- Kartal
- Küçükçekmece
- Maltepe
- Pendik
- Sancaktepe
- Sarıyer
- Silivri
- Sultanbeyli
- Sultangazi
- Şile
- Şişli
- Tuzla
- Ümraniye
- Üsküdar
- Zeytinburnu