Tesisat deliği, pis su, temiz su, doğalgaz, elektrik, data ve havalandırma hatlarının duvar veya döşemeden geçmesi için karotla açılan deliklerdir. Çap, hatta göre Ø 32 mm'den Ø 600 mm'ye kadar değişir; pis su ve yağmur suyunda Ø 70–160 mm, doğalgaz kılıfında Ø 50–80 mm yaygındır. Döşemede delik düşey, duvarda yatay açılır.
Tesisat Deliği ve Şaft Açma: kısaca
- Çap aralığı
- Elektrik/data Ø 32–100; doğalgaz Ø 50–80; pis su Ø 70–160; şaft Ø 200–600 mm
- Yöntem
- Sulu karot, döşemede düşey eksenli sehpa; büyük açıklıkta karot + kesme
- Yüzey
- Betonarme döşeme, asmolen, perde, tuğla, gazbeton, şap
- Hazırlık
- Hat güzergâhı, alt kat kontrolü, kat planı, su yalıtımı için kılıf ve sızdırmazlık hazırlığı
Binalarda tesisat hatlarının kat geçişleri ve duvar geçişleri, bazen inşaat sırasında bırakılmış boşluklarla, çoğunlukla ise sonradan karotla çözülür. Tadilat veya ek tesisat gerektiğinde, sağlam bir betonarme döşemenin delinmesi gerekir ve bu işte hassas bir yöntem şarttır. Karot, darbesiz çalıştığı için donatı bağını ve çevreyi korur.
Düşey delikte alt katın durumu önemlidir. Delik tam alt katın tavanına çıkacağı için, çıkış noktasında eşya, elektrik hattı ve süsleme olabilir. Bu yüzden çalışmaya başlamadan önce alt kat tarafında hizalama yapılır, gerekirse işaret çakılarak merkez doğrulanır. Yanlış merkez, deliğin hatlarla çakışmasına yol açar.
Delik açıldıktan sonra tesisat tarafında da işlem vardır: kılıf yerleştirilir, boru ile kılıf arasındaki boşluk uygun malzemeyle doldurulur ve su yalıtımı yapılır. Bu aşamalar tesisatçı ve izolasyon ustasıyla birlikte yürür. Doğru uygulandığında kat geçişlerinde su, koku ve ses sızması önlenir.
Uygulama adımları
Hat güzergâhının belirlenmesi
Borunun veya kanalın başlangıç ve bitiş noktaları, eğim ve bağlantı yöntemi netleştirilir. Pis su hatlarında eğim kritiktir; delik yeri ona göre seçilir. Çap, tesisatçının verdiği ölçüye göre belirlenir.
Alt kat ve donatı kontrolü
Döşeme delinecekse alt kattaki karşılık gelen nokta işaretlenir. Donatı tarayıcıyla demir ve nervür aralığı okunur. Asmolen veya kirişli döşemelerde kiriş hattı tespit edilir ve delik oradan uzak tutulur.
Sehpa kurulumu ve karot
Karot motoru döşemeye dübelle veya vakumla sabitlenir; düşey eksen su terazisiyle kontrol edilir. Su toplama halkası takılır ve delme başlar. Alt kata çamur sızmasın diye tam geçişten önce kontrol edilir.
Geçiş ve kılıf hazırlığı
Delik tam kalınlığa ulaşınca gövde çıkarılır; alt tarafta yardımcı kişi gövdeyi düşmeyecek şekilde karşılar. Çıkış kenarı kontrol edilir. Kılıf ve sızdırmazlık için delik çapı son kez ölçüyle karşılaştırılır.
Temizlik ve teslim
Alt ve üst kattaki çamur, su ve moloz toplanır; yüzeyler silinir. Tesisat ustası, boruyu geçirip yalıtım ve doldurma işlemini yapabilir.
Nerelerde gerekir?
Pis su ve yağmur suyu hatları
Banyo ve mutfak tadilatında yeni lavabo, klozet veya duş giderleri için döşemede Ø 70–160 mm düşey delikler açılır. Eğim ve rakor yeri önceden planlanır.
Doğalgaz ve elektrik geçişleri
Doğalgaz giriş kılıfı için Ø 50–80 mm, elektrik ve data kablo geçişleri için Ø 32–100 mm delikler kullanılır. Gaz hattında yetkili firmanın talimatı esastır.
Şaft ve havalandırma kanalları
Ø 200–600 mm geçişler, çok katlı otel, iş merkezi ve restoranlarda havalandırma ve yangın damperi için açılır. Köşeli açıklıkta karot ve kesme birlikte uygulanır.
Yangın ve sprinkler hatları
Yangın söndürme borusu veya tahliye hattı için kat geçişlerinde sızdırmaz ve yangına dayanıklı geçiş malzemeleriyle uyumlu delikler gerekir. Çap, tasarım projesine göre seçilir.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Döşemede delik yeri, alt kattaki elektrik, aydınlatma ve eşya göz önüne alınarak seçilmeli; çıkış noktası karşı kattan da işaretlenmelidir.
- Kat geçişlerinde su yalıtımı ve yangın sızdırmazlığı ihmal edilirse sızıntı, koku ve ses iletimi oluşur; bu işlem kılıf ve uygun dolgu malzemesiyle tamamlanmalıdır.
- Kiriş ve perde yakınında yapılacak delikler taşıyıcı sistemi etkileyebilir; bu bölgelerde delik kararı statik proje ve inşaat mühendisinin onayıyla verilir.
- Su verilen çalışmalarda elektrik panoları ve alt kat tavanı önceden korunmalı; mümkünse ilgili kat sakinleri bilgilendirilmelidir.
Bize ne göndermelisiniz?
- Deliğin açılacağı döşemenin veya duvarın fotoğrafı
- Tesisatçının verdiği boru çapı ve eğim bilgisi
- Alt kattaki karşılık gelen noktanın fotoğrafı
- Döşeme kalınlığı ve türü (düz plak, asmolen, kirişli)
- Yapıdan statik veya mimari proje kesiti varsa görüntüsü
- Su ve elektrik noktası, kat ve erişim bilgisi
Sık sorulan sorular
Pis su deliği kaç mm açılır?
Pis su ve yağmur suyu hatlarında delik çapı genellikle Ø 70–160 mm arasındadır. Banyo gideri için çoğunlukla 100 veya 110 mm tercih edilir. Kesin çap, boru ve kılıf ölçüsüne göre belirlenir. Tesisatçının verdiği ölçü esastır; pis su hattında eğim de önemli olduğu için delik yeri onunla birlikte planlanır.
Döşeme delmek binaya zarar verir mi?
Doğru yerde ve karotla yapıldığında verdiği zarar sınırlıdır. Ancak döşeme içindeki donatıya, kirişe veya nervüre denk gelen delik taşıyıcı kapasiteyi etkileyebilir. Bu yüzden donatı taraması yapılır ve gerekiyorsa mühendis onayı alınır. Karot, kırıcıya göre çok daha az titreşim yapar ve çevre betonu korur.
Alt katta toz veya çamur olur mu?
Su ile çalışıldığı için toz olmaz, ancak çamur alt kata sızabilir. Bunu önlemek için karotun son aşamasında dikkatli ilerlenir, halka ve vakum kullanılır, alt tarafta koruma yapılır. Alt kat sakinine önceden haber vermek ve eşyaları örtmek en kolay önlemdir. Çalışma bitiminde iki kattaki alan da silinir.
Şaft deliği için büyük açıklık nasıl açılır?
Ø 200–600 mm arasındaki dairesel şaft delikleri tek karotla açılabilir. Köşeli veya daha büyük açıklıklarda yan yana karot delikleri açılıp aralar duvar testeresiyle kesilerek birleştirilir. Bu yöntem köşelerin düzgün olmasını sağlar. Açıklığın boyutu ve konumu, statik açıdan mühendis tarafından da değerlendirilir.
Doğalgaz kılıfı için delik kimin yetkisiyle açılır?
Doğalgaz tesisatı, yetkili firma ve proje kurallarına bağlıdır. Giriş kılıfı için genellikle Ø 50–80 mm delik açılır; ancak yeri ve eğimi gaz firmasının talimatına göre belirlenir. Biz yalnızca duvar delme işini yaparız; boru bağlantısı ve test, yetkili tesisatçı tarafından yapılır.
İstanbul’da tesisat deliği ve şaft açma — ilçeler
Bu hizmeti İstanbul’un tüm ilçelerinde veriyoruz. İlçenizin sayfasında yapı dokusu ve çalışma koşulları anlatılıyor.
- Adalar
- Arnavutköy
- Ataşehir
- Avcılar
- Bağcılar
- Bahçelievler
- Bakırköy
- Başakşehir
- Bayrampaşa
- Beşiktaş
- Beykoz
- Beylikdüzü
- Beyoğlu
- Büyükçekmece
- Çatalca
- Çekmeköy
- Esenler
- Esenyurt
- Eyüpsultan
- Fatih
- Gaziosmanpaşa
- Güngören
- Kadıköy
- Kağıthane
- Kartal
- Küçükçekmece
- Maltepe
- Pendik
- Sancaktepe
- Sarıyer
- Silivri
- Sultanbeyli
- Sultangazi
- Şile
- Şişli
- Tuzla
- Ümraniye
- Üsküdar
- Zeytinburnu